Ҷон Миршаймер, сиёсатшиноси маъруфи амрикоӣ ва намояндаи ҷараёни реализми сиёсӣ, ҷанги Иёлоти Муттаҳида бо Эронро барои Вашингтон як шикасти стратегӣ арзёбӣ карда, гуфтааст, ки президент Доналд Трамп барои анҷоми низоъ роҳи осоне надорад ва дар ниҳоят маҷбур мешавад ба созиш бо Теҳрон рӯ оварад.

Ҷон Миршаймер дар мусоҳибаҳо ва баромадҳои ахири худ таъкид кардааст, ки Вашингтон имкони боло бурдани сатҳи низоъро то марҳилаи ҳалкунанда надорад, зеро ҳар қадами нав метавонад барои ИМА ва муттаҳидонаш хароҷоти бештар ба бор орад. Ба гуфтаи ӯ, ягона роҳи воқеии хуруҷ аз ҷанг расидан ба тавофуқ бо Эрон аст.

Ҷанги ИМА ва Исроил бо Эрон 28-уми феврали соли 2026 оғоз шуда буд. Ҷон Миршаймер баъдан ин ҳамлаҳоро яке аз ҷиддитарин иштибоҳҳои сиёсати хориҷии Амрико номид. Ӯ гуфтааст, ки таърих метавонад ҳамлаи 28-уми  февралро ҳатто бузургтарин иштибоҳи сиёсати хориҷии ИМА арзёбӣ кунад. Иштибоҳе, ки аз ҷанги Ироқ дар соли 2003 ҳам болотар хоҳад буд.

Ин донишманди амрикоӣ бар ин назар аст, ки мушкили асосии Вашингтон дар набудани «нақшаи пирӯзӣ» мебошад. Ба гуфтаи ӯ, афзоиши фишори низомӣ ҳатман ба таслими Эрон оварда наметавонад ва метавонад хатари густариши ҷангро дар тамоми минтақа бештар кунад. Ҷон Миршаймер ҳамчунин, ба аҳамияти тангаи Ҳурмуз ва имкони таъсири низоъ ба кишварҳои Халиҷи Форс ишора кардааст.

Ҷон Миршаймер, ки профессори барҷастаи илмҳои сиёсӣ дар Донишгоҳи Чикаго мебошад, бо таҳияи назарияи «реализми ҳуҷумӣ» дар муносибатҳои байналмилалӣ маъруф аст. Ӯ солҳои зиёд сиёсати хориҷии ИМА ва дахолати низомии Вашингтонро аз нуқтаи назари манфиатҳои стратегии абарқудратҳо таҳлил мекунад.

Ба арзёбии ӯ, идомаи ҷанг метавонад на танҳо барои ҷонибҳои мустақими даргир, балки барои иқтисоди ҷаҳонӣ низ паёмадҳои ҷиддӣ дошта бошад. Дар яке аз мусоҳибаҳои ахираш Миршаймер гуфт, ки барои қатъи низоъ зарурати музокироти мустақим ё ғайримустақим бо Эрон вуҷуд дорад ва кишварҳои дигар, аз ҷумла Чин ва Русия, метавонанд дар талошҳои дипломатӣ нақш дошта бошанд.

Мақомоти ИМА дар навбати худ иддаои Миршаймерро дар бораи «шикасти қотеъ»-и Вашингтон ҳамчун мавқеи расмӣ қабул накардаанд. Арзёбии натиҷаи ҷанг ва ҳадафҳои низомии он ҳанӯз мавзуи баҳси ҷиддӣ миёни сиёсатмадорон ва таҳлилгарон боқӣ мемонад.

Бо ин ҳол, тағйири мавқеи Вашингтон аз фишори низомӣ ба ҷустуҷӯи роҳи дипломатӣ, ба гуфтаи баъзе таҳлилгарон, нишон медиҳад, ки имкони истифодаи қувва маҳдудиятҳои худро дорад.

Dialog.tj