Сафари Аббос Ироқчӣ, вазири корҳои хориҷаи Эрон, ба Ироқ барои ширкат дар маросими Арбаъин, дар баробари ҷанбаи мазҳабӣ, ба як рӯйдоди қобили таваҷҷуҳи расонаӣ ва дипломатӣ табдил ёфтааст.

Аббос Ироқчӣ, вазири корҳои хориҷаи Эрон, рӯзи душанбе, 3-юми август, ба шаҳри Наҷаф расида ва барои ширкат дар маросими Арбаъини Имом Ҳусайн ба зоирон пайвастааст.

Сухангӯи Вазорати корҳои хориҷаи Эрон сафари Ироқчиро “шахсӣ ва ҳамасола” номидааст. Бо вуҷуди ин, мақоми ӯ ҳамчун вазири корҳои хориҷӣ боис шудааст, ки ҳузураш дар Ироқ танҳо ба як сафари мазҳабӣ маҳдуд намонад ва паҳлуҳои сиёсӣ ва дипломатӣ низ пайдо кунад.

Гузоришҳо нишон медиҳанд, ки Ироқчӣ дар Наҷаф ба корвони зоирони пиёда ҳамроҳ шуда ва дар масири Наҷаф–Карбало дар канори зоирон қадам задааст. Ӯ дар ин ҳузур аз вуруд ба мавзуъҳои сиёсии рӯз бо хабарнигорон худдорӣ карда ва фазои зиёратии сафарашро дар мадди аввал қарор додааст.

Бо ин ҳол, ҳузури як мақоми баландпояи дипломатии Эрон дар миёни миллионҳо зоир аз кишварҳои гуногун худ ба як рӯйдоди расонаӣ табдил шудааст.

Арбаъин ва дипломатияи байни Эрону Ироқ

Арбаъин барои Эрон ва Ироқ танҳо як маросими мазҳабӣ нест. Ҳар сол миллионҳо зоир аз Эрон ва дигар кишварҳо ба Ироқ мераванд, ки дар натиҷа масъалаҳои марз, нақлиёт, амният, хизматрасонии консулӣ, тандурустӣ, иртиботот ва иқомат ба бахши муҳими ҳамкориҳои ду кишвар табдил мешаванд.

Аз ин рӯ, ҳузури вазири хориҷаи Эрон дар чунин муҳитро метавон як навъ дипломатия низ арзёбӣ кард: дипломатияе, ки на дар толорҳои расмии музокирот, балки дар миёни мардум ва дар маркази як рӯйдоди бузурги фаромарзӣ сурат мегирад.

Ироқчӣ дар Карбало бо Насиф Ал-Хаттобӣ, волии Карбало ва Асъад Ал-Айдонӣ, волии Басра, низ мулоқот кардааст. Тибқи гузоришҳо, осон кардани рафтуомади зоирони Арбаъин аз меҳварҳои асосии ин дидорҳо будааст.

Ин мулоқотҳо нишон медиҳанд, ки маросими Арбаъин дар баробари аҳамияти мазҳабӣ, ба як амалиёти бузурги нақлиётӣ ва логистикӣ табдил шудааст, ки ҳамоҳангии мақомоти маҳаллии ду кишварро талаб мекунад.

Мулоқот бо Ҳодӣ Ал-Омирӣ

Дар ҷараёни ҳузури Ироқчӣ дар Карбало, Ҳодӣ Ал-Омирӣ, дабири кулли Созмони Бадри Ироқ, низ бо вазири корҳои хориҷаи Эрон мулоқот кардааст.

Ин дидор дар ҳошияи маросими Арбаъин анҷом шудааст. Аммо маълумоти расмии нашршуда онро музокироти расмии дипломатӣ ё як созишномаи мушаххас муаррифӣ намекунад.

Бо вуҷуди ин, мулоқот нишон медиҳад, ки муносибатҳои Эрону Ироқ танҳо ба сатҳи ҳукуматҳои марказӣ маҳдуд нестанд ва дорои қабатҳои сиёсӣ, иҷтимоӣ, мазҳабӣ ва амниятӣ мебошанд.

Арбаъин ҳамчун майдони дипломатияи мардумӣ

Яке аз муҳимтарин паҳлуҳои ҳузури Ироқчиро метавон дар чаҳорчӯби “дипломатияи мардумӣ” арзёбӣ кард.

Арбаъин миллионҳо нафарро аз Эрон, Ироқ ва кишварҳои дигар дар як фазои муштарак ҷамъ меорад. Ҳузури як вазири хориҷӣ дар миёни чунин ҷамъияти бузург метавонад паёмҳои гуногун дошта бошад: таъкид ба робитаҳои мардумии Эрону Ироқ, эҳтиром ба меҳмондории Ироқ ва намоиши пайвандҳои фарҳангӣ ва мазҳабии ду кишвар.

Ин ҷанба дар шароите муҳимтар мешавад, ки минтақаи Ховари Миёна бо буҳронҳо ва танишҳои гуногун рӯбарӯст.

Сафари шахсӣ ё сафари дипломатӣ?

Яке аз нуктаҳои муҳим дар бораи сафари Ироқчӣ ин аст, ки Вазорати корҳои хориҷаи Эрон онро сафари шахсӣ ва ҳамасола барои ширкат дар Арбаъин тавсиф кардааст.

Аз ин рӯ, аз нигоҳи хабарнигорӣ бояд миёни ду масъала фарқ гузошт: Ироқчӣ барои ширкат дар маросими Арбаъин ба Ироқ рафтааст, аммо мақоми ӯ ҳамчун вазири корҳои хориҷӣ боис шудааст, ки дар ҷараёни ин ҳузур бо баъзе мақомоти ироқӣ мулоқот кунад ва масъалаҳои марбут ба зоиронро баррасӣ намояд.

Бинобар ин, ҳар мулоқоти ӯро набояд ба таври худкор “музокироти расмии дипломатӣ” номид, агар дар бораи он аз ҷониби мақомоти дахлдор иттилои расмӣ нашр нашуда бошад.

Чаро ҳузури Ироқчӣ муҳим аст?

Аҳамияти сафари Ироқчӣ бештар аз он ҷиҳат аст, ки як мақоми калидии сиёсати хориҷии Эрон худро дар муҳите қарор додааст, ки дар он робитаҳои мардумии Эрону Ироқ ба баландтарин сатҳ мерасад.

Аз як тараф, ӯ ҳамчун зоир дар масири Наҷаф–Карбало ҳузур пайдо кардааст, аз ҷониби дигар, бо мақомоти маҳаллии Ироқ дар бораи масъалаи муҳим - осон кардани ҳаракати зоирон гуфтугӯ кардааст.

Ин ду ҷанба нишон медиҳад, ки Арбаъин дар муносибатҳои Эрону Ироқ танҳо як рӯйдоди мазҳабӣ нест, балки ба як платформаи васеи робитаҳои мардумӣ, фарҳангӣ ва ҳатто дипломатӣ табдил шудааст.

Дар маҷмуъ, ҳузури Аббос Ироқчӣ дар Арбаъин метавон омезиши “сафари мазҳабӣ, дипломатияи мардумӣ ва ҳамкориҳои амалии Эрону Ироқ” донист. Гарчанде ҳадафи эълоншудаи сафар ширкат дар маросими Арбаъин будааст, мақоми ӯ ва мулоқотҳояш бо масъулони ироқӣ ин ҳузурро ба як рӯйдоди муҳим дар робитаҳои дуҷонибаи Теҳрону Бағдод табдил додааст.

Dialog.tj