Як расонаи Малайзия дар таҳлиле навиштааст, ки тавофуқи дарозмуддати энергетикӣ миёни Куала-Лумпур ва Маскав метавонад амнияти энергетикӣ ва суботи нархҳоро барои Малайзия тақвият кунад, аммо ташдиди ҳамлаҳо ба зерсохторҳои энергетикии Русия ва идомаи ҷанги Украина хатарҳои ҷиддӣ барои иҷрои ин қарордодҳоро ба вуҷуд овардааст.

Пойгоҳи хабарии “Free Malaysia Today” дар матлабе навиштааст, ки ҳамлаҳои паҳподии охир ба Маскав ва таъсисоти энергетикии Русия ҳамзамон бо музокироти Анвар Иброҳим, нахуствазири Малайзия, бо ин кишвар дар бораи густариши ҳамкориҳои иқтисодӣ ва энергетикӣ анҷом шудааст.

Ин гузориш меафзояд, ки тавофуқҳои дарозмуддат бо Русия метавонад амнияти энергетикӣ, суботи нисбии нархҳо ва гуногунсозии манобеи таъмини энергетикии Малайзияро тақвият кунад. Ҳамчунин, ин ҳамкориҳо заминаи тавсеаи шарикӣ дар бахшҳои петрохимия, нуриҳои кимиёвӣ, кишоварзӣ, технология ва омӯзишро фароҳам месозад ва вобастагии Малайзияро ба як шарики тиҷоратии воҳид коҳиш медиҳад.

Бо ин ҳол, “Free Malaysia Today” таъкид мекунад, ки ҷанги Русия ва Украина вориди марҳалае шудааст, ки ҳамлаҳо ба полоишгоҳҳо, анборҳои сӯзишворӣ, марказҳои логистикӣ ва зерсохторҳои саноатии Русияро низ дар бар гирифтааст: таҳаввулоте, ки метавонад ба таври мустақим таъмини энергетикии мавриди ниёзи Малайзияро таҳти таъсир қарор диҳад.

Ба навиштаи ин расона, ҳар гуна осеби пойдор ба зарфияти тавлид, полоиш ё содироти энергетикии Русия паёмадҳое фаротар аз ин кишвар хоҳад дошт ва боиси афзоиши нархи ҷаҳонии энергия, боло рафтани маблағҳои ҳамлу нақл ва ихтилол дар занҷираҳои таъмин мешавад. Ин вазъ метавонад харҷи тавлид, нархи маводи ғизоӣ ва раванди рушди иқтисодиро ҳатто дар кишварҳое монанди Малайзия, ки дар бозори ҷаҳонии энергетикӣ ҳузур доранд, таҳти таъсир қарор диҳад.

Ин гузориш ҳушдор медиҳад, ки қарордодҳои чандсола танҳо дар сурате коромад хоҳанд буд, ки таъмини энержӣ бидуни таваққуф идома ёбад. Дар сурати ташдиди ҳамлаҳо, Малайзия мумкин аст бо таъхир дар таҳвили нафт, бознигарии маҷбурии қарордодҳо ё ҳатто нокомии иҷрои тавофуқҳо рӯбарӯ шавад.

“Free Malaysia Today” ҳамзамон таъкид мекунад, ки Малайзия набояд ҳамкорӣ бо Русияро канор бигузорад, зеро чунин иқдоме ин кишварро аз паёмадҳои ҷанг эмин нигоҳ намедорад, балки имконот ва қудрати манёври дипломатии онро коҳиш медиҳад. Ба навиштаи ин расона, равиши Куала-Лумпур бояд амалгароёна ва бар пояи мудирияти хатар бошад, на мулоҳизаҳои идеологӣ.

Бар асоси ин гузориш, дар шароите ки ҷанг, ноамнии энержӣ ва рақобатҳои геополитикӣ ҳамзамон идома доранд, муваффақияти тавофуқҳои дарозмуддат бо Русия дар гарави мудирияти дақиқи хатар ва ҳифзи тавозун дар сиёсати хориҷӣ хоҳад буд.

Ин расона ҳамчунин, пешниҳод мекунад, ки Малайзия барои коҳиши хатар, қарордодҳои чандир бо бандҳои мушаххас дар бораи шароити пешбининашаванда, бознигарии нарх ва манобеи таъмини энержии худро гуногун созад, захираҳои сӯзишворӣ ва сармоягузорӣ дар энержиҳои таҷдидпазирро афзоиш диҳад ва бо ҳамкории кишварҳои АСЕАН созукорҳои муштараке барои захирасозӣ, харид ва мудирияти буҳрон эҷод намояд.

Ба гузориши расонаҳо, ҷанг алайҳи Эрон ва баста шудани тангаи Ҳурмуз кишварҳои ҷанубу шарқи Осиёро, ки ба воридоти нафт ва газ аз минтақаи Халиҷи Форс вобаста будаанд, бо такони шадиди энержӣ, афзоиши маблағҳои сӯзишворӣ ва ҳамлу нақл ва фишорҳои молӣ рӯбарӯ карда ва давлатҳои минтақаро водор ба бознигарӣ дар роҳбурдҳои амнияти энержӣ кардааст.

Дар ҳамин ҳол, Малайзия дар чорчӯби роҳбурди тақвияти амнияти энержӣ, бо дарёфти тазмини 20-солаи таъмини нафт ва газ аз Русия ва имзои тавофуқҳои нав барои тавсеаи майдонҳои газии Туркманистон, гоми тозае барои коҳиши осебпазирӣ дар баробари навосони бозори ҷаҳонии энержӣ ва таҳкими ҷойгоҳи худ дар муодилоти энержии Осиё бардоштааст.

Dialog.tj